Osteoporoza – jak sprawdzić, czy ci grozi?

Osteoporoza to choroba, która wpływa na stan kości oraz zwiększa ich łamliwość. Pod wpływem zaburzonej gospodarki wapniowo-fosforanowej zmianie ulega gęstość oraz budowa wewnętrzna kości. Szczególnie zagrożone są kobiety po 50 i mężczyźni po 70 roku życia, ale dotknąć może każdego.

Rodzaje osteoporozy oraz czynniki jej sprzyjające

W zależności od przyczyn zachorowania możemy wyróżnić osteoporozę nabytą, wynikająca z przyjmowanych leków albo trybu życia. Ryzyko zachorowania na osteoporozę wzrasta jeśli palimy papierosy albo nadużywamy alkoholu. Na rozwój tej choroby wpływ może mieć także niedobór witaminy D3 albo zaburzenia w pracy układu hormonalnego. Duże zagrożenie osteoporozą niesie za sobą też przyjmowanie sterydów w chorobach płuc, reumatoidalnego zapalenia stawów albo chorób skóry. W takim przypadku powinniśmy regularnie przechodzić kontrolę.

 

W przypadku, gdy przyczyną osteoporozy jest wiek, mówić możemy o osteoporozie pierwotnej. Podłoże genetyczne może stanowić od 15 do 30% zachorowań na tę chorobę. Ryzyko zachorowania na osteoporozę rośnie po 50 roku życia, bardziej narażone są kobiety. Tego rodzaju osteoporozie trudno zapobiec, choć na pewno pomocny będzie zdrowy tryb życia oraz niedopuszczanie do niedoborów witaminy D oraz wapnia. Po 50 roku życia warto branie tych preparatów skonsultować z lekarzem, gdyż ich przedawkowanie może spowodować poważne konsekwencje.

Objawy osteoporozy przychodzą za późno

Osteoporoza bywa nazywana złodziejką kości, ponieważ bardzo późno daje objawy kliniczne. Rozwój choroby może trwać latami, kości w tym czasie tracą odpowiednią gęstość, a my zdajemy sobie z tego sprawę dopiero wtedy, gdy drobna kontuzja kończy się złamaniem. Najbardziej na urazy narażone są kręgi, szyjki kości udowej, żeber oraz obwodowej części (w pobliżu nadgarstka) kości promieniowej. W przypadku złamań kręgów przez dłuższy czas możemy nie mieć o nich pojęcia.

 

Pośrednimi objawami osteoporozy może być garbienie się, bóle kręgosłupa, zmniejszenie wzrostu. Jeśli po niegroźnym upadku lub kontuzji pojawia się ból, obrzęk, problemy z chodzeniem i wstawaniem – także powinniśmy skontaktować się z lekarzem.

 

Bardzo ważne, by jeśli jesteśmy w grupie zagrożonej, regularnie poddawać się badaniom, pozwalającym osteoporozę stwierdzić.

Jakie badania pod kątem osteoporozy?

Podstawowym badaniem, jakie należy wykonać pod kątem diagnozy stanu kości, jest zbadanie ich gęstości, czyli densytometria. Nie jest to badanie jednoznacznie dające odpowiedź, na to czy się choruje, ale pozwala ocenić stan kości na wybranym odcinku: kręgosłupa lędźwiowego, szyjki kości udowej, kości przedramienia.

 

Badanie powinno być wykonywane na tym samym aparacie co roku. Dzięki temu można zauważyć zmiany w gęstości kości. Na podstawie wyników badań można także za pomocą kalkulatora Frax wyliczyć ryzyko złamań w okresie 10 lat.

 

W przypadku, gdy podejrzewamy, że nastąpiło złamanie, niezbędne są badania radiologiczne. Prześwietlenie pomaga określić rodzaj złamania – jeśli stoi za nim osteoporoza lekarz powinien zlecić dodatkowe badania.

 

Należą do nich morfologia, badanie pracy nerek i wątroby, gospodarka wapniowo-fosforowa, badanie poziomu witaminy D oraz markery obrotu kostnego. Wszystkie te badania zlecić możemy w punktach pobrań Diagnostyka: https://diag.pl/sklep/.

Profilaktyka i leczenie osteoporozy

Aby uniknąć zachorowania na osteoporozę wtórną warto regularnie badać poziom witaminy D oraz przechodzić podstawowe badania medyczne. Warto także unikać nadmiernego spożycia alkoholu i rzucić palenie. Dieta powinna być różnorodna i zbilansowana, wbrew obiegowym opiniom nadmierne spożycie produktów mlecznych nie pomaga w uniknięciu osteoporozy.

 

Jeśli podejrzewamy, że już cierpimy na osteoporozę, czeka nas długie leczenie. Bardzo rzadko udaje się zaleczyć trwale chorobę, sukcesem jest utrzymanie kości na poziomie powyżej ryzyka złamania. Często chorzy muszą przez wiele lat przyjmować leki.